Caddebostan Mah. Bağdat Cad. No 226 Birgen İş Merkezi Kat 2 Daire 10 Kadıköy - İstanbul
+90 553 910 91 39 info@aysedolarbilge.com
Hipermetrop, ışığın retinanın arkasında odaklanmasına bağlı bir kırma kusurudur. Çocuklarda görme tablosu normal çıksa bile yakın çalışmada zorlanma, baş ağrısı ve gözde içe kayma yapabilir. Sikloplejik muayene gerçek dereceyi gösterir; doğru gözlük şaşılığı ve göz tembelliğini önler.
Hipermetrop nedeniyle gözlük kullanan çocuk kitap okurken

Çocuklarda Hipermetrop Nedir?

Hipermetrop, ışığın retinanın önünde değil arkasında odaklandığı bir kırma kusurudur. Göz ön-arka uzunluğu olması gerekenden kısaysa ya da kornea ve göz merceği yeterince kırıcı değilse görüntü retinanın gerisine düşer. Çocuk net görebilmek için gözün içindeki odaklama kasını sürekli çalıştırır; buna uyum (akomodasyon) diyoruz.

Bu noktada erişkinlerden çok farklı bir durum var: çocuğun odaklama gücü yüksektir. Bu yüzden hipermetropu olan bir çocuk, tabloyu okurken tam not alabilir. Görme keskinliği normal çıktığı için sorun gözden kaçabilir. Buna karşılık çocuk bütün gün gözünü zorlamıştır; baş ağrısı, okurken çabuk yorulma, isteksizlik ve bazı çocuklarda gözde içe kayma bu zorlanmanın sonucudur.

Çocuklarda Hipermetrop Neden Olur?

Gelişimsel ve Genetik Nedenler

Ailede hipermetrop veya diğer kırma kusurlarının olması.

Gözün ön-arka uzunluğunun kısa olması.

Kornea veya lensin yeterince kırıcı olmaması.

Doğum Öyküsü

Erken doğan bebeklerde göz gelişiminin tam olmaması.

Düşük doğum ağırlığı ve gelişimsel gecikme öyküsü, muayene sıklığını artırmamı gerektiren durumlardır.

Yaşa Göre Normal Hipermetrop

Çocukların büyük bölümü bir miktar hipermetropla doğar. Göz büyüdükçe ön-arka uzunluk artar ve bu fizyolojik hipermetrop okul çağına doğru azalır. Bu nedenle küçük yaşta saptanan düşük dereceli hipermetrop çoğu zaman gözlük gerektirmez, izlenir. Karar verirken baktığım şeyler: derecenin çocuğun yaşına göre beklenenin ne kadar üzerinde olduğu, iki göz arasındaki fark, gözlerde kayma olup olmadığı ve çocuğun şikayetleri.

Çocuklarda Hipermetrop Belirtileri

Yakın Görmede Zorluk: Kitap okurken veya yakın mesafedeki nesnelere bakarken bulanık görme.

Göz Yorgunluğu: Uzun süre okuma veya ekrana bakma sonrası oluşur.

Baş Ağrısı: Özellikle gözlerin zorlanması sonucu ortaya çıkar. Genellikle alın bölgesinde ve gün sonuna doğru belirginleşir.

Gözleri Kısma: Daha net görmek için gözleri kısma eğilimi.

Işığa Karşı Hassasiyet: Parlak ışıklardan rahatsızlık duyma.

Yakın çalışmadan kaçınma: Kitaptan, boyamadan, yapbozdan çabuk sıkılma; ödev sırasında huzursuzluk.

Gözde içe kayma: Özellikle yakına bakarken bir gözün buruna doğru kayması.

Gözleri sık ovuşturma ve sulanma.

Hipermetrop ve İçe Şaşılık İlişkisi

Hipermetropun çocuklara özgü en önemli sonucu budur. Çocuk net görmek için odaklama kasını zorladıkça, gözleri içe döndüren sistem de birlikte çalışır ve bir gözde ya da iki gözde içe kayma ortaya çıkabilir. Buna uyumsal (akomodatif) içe şaşılık diyoruz.

Kayma önce yalnızca yakına bakarken, yorgunlukta ya da hastalık sonrasında fark edilebilir.

Doğru dereceli gözlük verildiğinde, uyum ihtiyacı ortadan kalktığı için kayma önemli ölçüde ya da tamamen düzelebilir. Bu, ailelerin çoğunun beklemediği bir sonuçtur.

Gözlükle düzelmeyen kalıcı kayma varsa değerlendirme çocuklarda şaşılık başlığı altında sürdürülür.

Çocuklarda Hipermetrop Nasıl Teşhis Edilir?

Göz Muayenesi: Göz doktoru tarafından detaylı bir inceleme yapılır.

Refraksiyon Testi: Çocuğun görme keskinliği ve kırma kusuru değerlendirilir.

Sikloplejik Muayene: Göz damlaları kullanılarak tam refraksiyon hatası belirlenir. Hipermetropta bu basamak vazgeçilmezdir; damlasız ölçümde çocuğun güçlü odaklama kası numarayı gizler ve gerçek derece görülmez.

Göz kayması ve iki gözün birlikte çalışması: Uzak ve yakın için ayrı ayrı ölçülür.

Göz tembelliği değerlendirmesi: Gözlükle ulaşılabilen en iyi görme düzeyi belirlenir.

Göz dibi muayenesi: Optik sinir ve retina değerlendirilir.

Sikloplejik damladan sonra çocuğun göz bebekleri birkaç saat büyük kalır, yakını bulanık görür ve ışıktan rahatsız olabilir. Muayene günü güneş gözlüğü ya da şapka getirmenizi, okul sınavı gibi yoğun bir gün seçmemenizi öneriyorum.

Çocuklarda Hipermetrop Tedavisi

Gözlük Kullanımı

Hipermetropu düzeltmek için özel camlı gözlükler reçete edilir.

Renkli veya desenli çerçeveler, çocukların gözlük kullanma motivasyonunu artırabilir.

Uyumsal içe şaşılık varsa gözlük tam gün takılmalıdır; ara verildiğinde kayma geri döner.

Numara büyüme boyunca değişir. Bu yüzden gözlüğü bir kez verip bırakmıyor, düzenli kontrollerle güncelliyoruz.

Kontakt Lensler

Yüksek hipermetropu olan çocuklar için bir seçenek olabilir.

Gözlük kullanmak istemeyen çocuklarda tercih edilebilir.

Hijyen kuralları ve aile gözetimi gerektirir.

Kapama (Ambliyopi) Tedavisi

İki göz arasında derece farkı varsa, düşük dereceli göz daha net gördüğü için diğer göz geri kalabilir.

Sağlam gözün belirli sürelerle kapatılması, zayıf gözün görme yollarını çalıştırır.

Kapama süresi yaşa ve görme farkına göre belirlenir, her kontrolde yeniden ayarlanır.

Ortokeratoloji ve Lazer Cerrahisi

Gece takılan özel lenslerle kornea şeklinin geçici olarak düzeltilmesi sağlanır; hipermetropta uygunluk sınırlıdır ve kornea ölçümleriyle belirlenir.

Lazer cerrahisi genellikle 18 yaş üstü bireylerde, numara oturduktan sonra uygulanır.

Hipermetropta Göz Tembelliği ve Muayene Takvimi

Hipermetropta beni en çok ilgilendiren iki risk var: iki göz arasında derece farkına bağlı göz tembelliği ve uyumsal içe şaşılık. İkisi de çocuk şikayet etmeden ilerleyebilir. Bu nedenle şu takvimi öneriyorum:

Yenidoğan döneminde: Kırmızı refle muayenesi.

6-12 ay: Ailede kırma kusuru, şaşılık, göz tembelliği öyküsü ya da prematüre doğum varsa ilk göz hekimi muayenesi.

3 yaş civarı: Görme keskinliği resimli tablolarla ölçülebilir; her çocuk için tarama muayenesi.

Okula başlamadan önce: Sikloplejik refraksiyon içeren tam muayene.

Gözlük kullanan çocukta: Yılda bir, gerekiyorsa daha sık kontrol.

Ne Zaman Vakit Kaybetmeden Başvurmalı?

Gözlerde kayma fark edilmesi, özellikle yakına bakarken içe kayma.

Sürekli baş ağrısı, ödev sırasında gözleri ovuşturma ve okuma isteksizliği.

Bir gözün diğerinden daha az gördüğünü düşündüren bulgular.

Başı yana eğerek ya da tek gözünü kapatarak bakma.

Ailelere Öneriler ve Korunma

Düzenli Göz Muayeneleri: Çocukların yılda bir kez göz doktoruna götürülmesi önerilir.

Göz Sağlığını Koruma: Ekran kullanımını sınırlamak ve iyi bir aydınlatma sağlamak önemlidir.

Erken Teşhis ve Tedavi: Hipermetrop belirtileri fark edildiğinde, zaman kaybetmeden bir göz doktoruna başvurulmalıdır.

Gözlük kullanan çocuğu "gözlüğün gözünü bozar" gibi yaklaşımlardan koruyun. Doğru dereceli gözlük gözü bozmaz, gelişmesini sağlar.

Kırma kusurları sıklıkla birlikte bulunur. Uzağı görme sorunu tarif ediliyorsa çocuklarda miyop, gölgeli ve çekik görme varsa çocuklarda astigmat sayfalarına bakabilirsiniz. Tüm başlıklar çocuk göz hastalıkları bölümünde toplu halde yer alıyor.

Hızlı Danışmanlık Al

Göz Hastalıkları Uzmanı Op. Dr. Ayşe Dolar Bilge olarak deneyimli ekibimle tanı ve tedavi hizmeti vermekteyim.

Sıkça Sorulan Sorular

Çocuklarda hipermetrop düzelir mi?

Çocukların çoğu bir miktar hipermetropla doğar ve göz büyüdükçe bu derece azalır. Düşük dereceli, yaşına uygun hipermetrop çoğu zaman gözlük gerektirmeden izlenir. Beklenenin üzerindeki dereceler ise kendiliğinden yeterince azalmayabilir; burada gözlüğün amacı numarayı yok etmek değil, göz tembelliğini ve içe kaymayı önlemektir.

Görme testinde tam not aldı, hipermetrop nasıl olur?

Çocukların odaklama gücü yüksektir ve hipermetropu kendi çabalarıyla bir süre örtebilirler. Bu yüzden görme keskinliği normal çıkabilir. Gerçek dereceyi görmek için odaklama kasını geçici olarak gevşeten damlalı sikloplejik muayene gerekir; çocuklarda gözlük kararını bu ölçüme dayandırıyorum.

Hipermetrop şaşılığa yol açar mı?

Evet. Çocuk net görmek için odaklama kasını zorladıkça gözleri içe döndüren sistem de birlikte çalışır ve içe kayma ortaya çıkabilir. Buna uyumsal içe şaşılık diyoruz. Doğru dereceli gözlük verildiğinde kayma belirgin ölçüde ya da tamamen düzelebilir; gözlüğe ara verildiğinde geri dönebilir.

Hipermetrop gözlüğünü tam gün mü takmalı?

İçe kayma veya göz tembelliği varsa gözlük tam gün takılmalıdır; bu iki durumda gözlük tedavinin kendisidir. Yalnızca yakın çalışmada zorlanma söz konusuysa kullanım süresi çocuğa göre planlanır. Numara büyümeyle değiştiği için düzenli kontrol gerekir.

Sikloplejik damla çocuğa zarar verir mi?

Damlanın etkisi geçicidir. Göz bebekleri birkaç saat büyük kalır, çocuk yakını bulanık görür ve ışıktan rahatsız olabilir. Bu süre içinde okuma ve ödev zorlaşır, sonrasında kendiliğinden normale döner. Muayene gününü yoğun bir okul gününe denk getirmemenizi, güneş gözlüğü veya şapka getirmenizi öneriyorum.

Hipermetropta göz tembelliği riski nedir?

İki göz arasında derece farkı varsa, daha net gören göz öne çıkar ve diğer göz geri kalabilir. Çocuk şikayet etmediği için bu durum çoğu zaman ancak tarama muayenesinde ortaya çıkar. Görme yollarının şekillenebilirliği okul öncesi dönemde en yüksek olduğundan, erken tanı ve gerektiğinde kapama tedavisi sonucu doğrudan etkiler.

Detaylı bilgi almak için iletişim bilgilerinizi bize gönderin, en kısa sürede sizi arayalım Şimdi Bilgi Al

Open WhatsApp
Scroll
BİZİ ARAYIN
WHATSAPP HATTI