Göz Yüzeyinin & Konjonktivanın Tümörleri

Konjonktival nevüs: Göz akı üzerindeki ben. Genellikle çocukluk ya da ergenlik döneminde ortaya çıkar, kahverengi tonlardadır ve içinde küçük kistik boşluklar bulunabilir. Çoğu ömür boyu değişmeden kalır. Ergenlik ve gebelikte renginin biraz koyulaşması olağandır; ancak büyümesi, damarlanmasının artması ya da yeni bir alana yayılması takip gerektirir.

Pinguekula: Kornea kenarında, çoğunlukla burun tarafında görülen sarımsı kabarıklık. Güneş, rüzgâr ve toz maruziyetiyle ilişkilidir. Tümör değil, dejeneratif bir değişikliktir ve genellikle takip edilir.

Pterjiyum: Konjonktivadan korneaya doğru ilerleyen üçgen doku. Ayrıntılı bilgiyi pterjiyum sayfasında bulabilirsiniz.

Papillom: İnsan papilloma virüsü ile ilişkili, karnabahar görünümünde, damarlı büyümeler. Çocuklarda ve genç erişkinlerde daha sık görülür, çok odaklı olabilir.

Dermoid ve dermolipom: Doğuştan bulunan, sarımsı-beyaz kitleler. Genellikle korneanın alt-dış kenarında ya da göz akının dış kısmında yerleşir.

İnklüzyon kisti: Berrak sıvı içeren, ince duvarlı kese. Çoğunlukla travma ya da geçirilmiş cerrahi sonrası ortaya çıkar.

Piyojenik granülom: Yaralanma, arpacık ya da cerrahi sonrası hızla büyüyen, kolay kanayan kırmızı doku. Adına rağmen enfeksiyon değildir.

Konjonktival melanom: Pigment hücrelerinden gelişir. Var olan bir benden, birincil edinsel melanoz denen yaygın pigment değişikliğinden ya da doğrudan ortaya çıkabilir. Nadirdir ama yayılma potansiyeli taşıdığı için erken tanı önemlidir.

Skuamöz hücreli karsinom ve öncü lezyonları: Yüzey epitelinden gelişir. Ultraviyole maruziyeti, sigara ve bağışıklık sistemi baskılanması başlıca risk etkenleridir. Kornea kenarında jelatinimsi, damarlı ya da beyazımsı kalınlaşma biçiminde görülür ve sıklıkla kronik kızarıklıkla karışır.

Lenfoma: Göz akı üzerinde somon eti renginde, yumuşak, düz bir kabarıklık olarak görülür. Ağrısızdır. Sistemik bir lenfomanın parçası olabileceği için tanı konduğunda tüm vücut değerlendirmesi gerekir.

Sebase hücreli karsinom yayılımı: Göz kapağı bezlerinden köken alan bu tümör konjonktiva yüzeyine yayılabilir ve inatçı, tek taraflı kapak iltihabını taklit eder. Bu yüzden tedaviye yanıt vermeyen tek taraflı blefaritte dikkatli olunmalıdır; konuyu göz kapağı tümörleri sayfasında ele aldım.

Kitlenin son aylarda büyümesi ya da kalınlaşması.

Rengin koyulaşması, düzensiz pigment dağılımı ya da yeni pigment alanlarının ortaya çıkması.

Kitlenin üzerinde ve çevresinde belirgin besleyici damarların gelişmesi.

Kitlenin altındaki dokuya yapışık olması, elle hareket ettirilememesi.

Kornea kenarında jelatinimsi ya da beyazımsı bir kalınlaşma.

Kendiliğinden kanama, yüzeyde yara açılması.

Tek gözde, tedaviye yanıt vermeyen inatçı kızarıklık ya da kapak iltihabı.

Kapak iç yüzeyinde ya da göz kapağının arkasında ele gelen kitle.

Biyomikroskopik muayene: Kitlenin boyutu, sınırları, rengi, damarlanması ve altındaki dokuya yapışıklığı değerlendirilir. Kapak çevrilerek arka yüzey de mutlaka incelenir.

Fotoğrafla belgeleme: Değişimi objektif olarak izlemenin en güvenilir yoludur. Nevüs takibinde temel yöntemdir.

Ön segment görüntülemesi: Yüksek çözünürlüklü görüntüleme ile lezyonun derinliği ve altındaki dokulara uzanımı değerlendirilebilir.

Ultrason: Kalın lezyonlarda ve göz içine uzanım şüphesinde kullanılır.

Biyopsi ve patolojik inceleme: Kesin tanıyı koyan yöntemdir. Küçük lezyonlarda kitle tümüyle çıkarılarak, geniş lezyonlarda önce bir parça alınarak yapılır. Çıkarılan her doku patolojiye gönderilir.

Sistemik değerlendirme: Melanom ve lenfoma tanısında yayılım araştırması için ilgili branşlarla birlikte çalışılır.